W styczniu grupa członków i sympatyków Towarzystwa Nauczycieli Bibliotekarzy Szkół Polskich z całej Polski miała przyjemność uczestniczyć w wyjeździe edukacyjnym na Lazurowe Wybrzeże. Został on zorganizowany dzięki inicjatywie Rady Oddziału TNBSP w Warszawie. Lubelski Oddział Towarzystwa reprezentowały Luiza Kawka i Edyta Tomaszek z Pedagogicznej Biblioteki Wojewódzkiej im. KEN w Lublinie oraz Agata Kozioł z Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej im. Hieronima Łopacińskiego w Lublinie.
Wycieczka studyjna była niezwykle inspirującym doświadczeniem, łączącym wymianę zawodowych doświadczeń z poznawaniem bogatego dziedzictwa kulturowego południa Francji. Program obejmował zarówno wizyty w nowoczesnych bibliotekach publicznych, jak i zwiedzanie wyjątkowych miejscowości oraz muzeów.
Jednym z kluczowych punktów programu była wizyta w Bibliothèque Municipale de Nice Raoul Mille w Nicei. Mieści się ona w zabytkowym budynku dawnej stacji kolejowej Gare du Sud, o ciekawej architekturze i historii. Obiekt nazwany jest na cześć Raoul’a Mille’a – francuskiego pisarza i dziennikarza, który był również propagatorem literatury i czytelnictwa. Biblioteka ta zachwyciła uczestników nowoczesnym podejściem do organizacji przestrzeni oraz różnorodnością oferowanych usług. Szczególne wrażenie zrobiła otwartość instytucji na potrzeby różnych grup użytkowników, bogate zbiory multimedialne oraz starannie zaprojektowane strefy do pracy indywidualnej i spotkań. Biblioteka pełni funkcję nie tylko miejsca wypożyczania książek, ale także ważnego centrum życia kulturalnego miasta.
Równie inspirująca była wizyta w Médiathèque Municipale Elise et Célestin Freinet w Vence. Kameralna, przyjazna przestrzeń tej mediateki doskonale wpisuje się w ideę edukacji i kultury bliskiej mieszkańcom. Uczestnicy zwrócili uwagę na silne powiązanie biblioteki z lokalną społecznością, liczne działania animacyjne oraz nowoczesne formy pracy z dziećmi i młodzieżą, nawiązujące do pedagogicznych idei Freineta. Biblioteka łączy tradycyjne zbiory biblioteczne z różnorodnymi multimediami oraz bogatą ofertą wydarzeń dla różnych grup wiekowych.
Naszą wycieczkę rozpoczęliśmy od zwiedzania Nicei – największego miasta i stolicy Lazurowego Wybrzeża. Dotarliśmy na centralny punkt – Plac Massena, który otaczają kolorowe budynki, a zamyka go imponująca Fontanna Słońca. Najbardziej rozpoznawalnym symbolem Nicei jest Promenada Anglików rozciągająca się przez 7 kilometrów. Spacery po niej sprawiały nam niesamowitą przyjemność. Na szczycie Wzgórza Zamkowego czekały na nas malownicze punkty widokowe, ruiny katedry oraz sztuczny wodospad i stada mew. Pod koniec dnia dotarliśmy do Muzeum Marca Chagalla, którego kolekcja i spokojna, kontemplacyjna atmosfera wywarły ogromne wrażenie. Bogactwo kolorów i symboliki dzieł artysty doskonale dopełniło kulturalny charakter tego dnia.
Program wyjazdu obejmował także zwiedzanie najpiękniejszych miejscowości regionu. Antibes oczarowało uczestników malowniczym starym miastem oraz wizytą w Muzeum Picassa, mieszczącym się w historycznym zamku Grimaldich. Kontakt z oryginalnymi dziełami w tak wyjątkowym miejscu był niezapomnianym przeżyciem.
W Cannes nie mogło zabraknąć spaceru po słynnej promenadzie oraz wejścia na czerwone schody Pałacu Festiwalowego, które stały się symbolicznym punktem wizyty i doskonałą okazją do pamiątkowych fotografii. Uczestnicy mieli też okazję udać się na wzgórze Le Suquet, najstarszą część miasta. Panorama obejmująca port, zatokę oraz wyspy Lérins, pozwoliła spojrzeć na Cannes z zupełnie innej perspektywy i docenić jego historyczne korzenie.
Szczególne emocje wzbudziło miasteczko Vence, gdzie uczestnicy odwiedzili Muzeum Witolda Gombrowicza, mieszczące się w Villi Alexandrine – jednej z architektonicznych pereł Vence. Mniej znane wątki z życia i twórczości pisarza oraz jego związki z Francją pięknie przedstawiła pani Katarzyna Kula, specjalista ds. edukacji i nauki. Niesamowite wrażenie zrobiło bardzo ciekawie zaaranżowane pomieszczenie z książkami mistrza. Lustrzane odbicia sprawiają wrażenie nieskończonej ilości dzieł. Warto wspomnieć, iż na miejscowym cmentarzu znajduje się grób autora, przy którym zadumały się nasze koleżanki polonistki.
Niektórym uczestnikom przemierzającym urokliwe uliczki udało się zwiedzić Muzeum w Vence, które przybliżyło dorobek lokalnych artystów. Mieliśmy niebywałe szczęście kontemplować sztukę Franta – światowej sławy francuskiego malarza i rzeźbiarza, urodzonego w byłej Czechosłowacji.
Ważnym punktem naszego programu była wizyta w kaplicy różańcowej (Chapelle du Rosaire). To arcydzieło sztuki sakralnej, zostało zaprojektowane i udekorowane przez wybitnego malarza Henri Matisse`a w latach 1949-1951. Twórca zaplanował tam wszystko – od architektury po witraże, ceramikę, meble i szaty liturgiczne.
Niepowtarzalny klimat towarzyszył także pobytowi w Saint-Paul-de-Vence, miejscowości otoczonej grubymi murami, słynącej z wąskich średniowiecznych uliczek i licznych galerii sztuki. Chłonąc artystyczną atmosferę miasteczka, uczestnicy odwiedzili grób Marca Chagalla, znajdujący się na lokalnym cmentarzu. Skromne miejsce spoczynku jednego z najwybitniejszych artystów XX wieku stało się symbolicznym dopełnieniem wcześniejszej wizyty w Muzeum Chagalla w Nicei i okazją do refleksji nad jego twórczością oraz duchowym wymiarem sztuki.
Położone wysoko na skalnym wzgórzu Eze zachwyciło zapierającymi dech w piersiach widokami na Morze Śródziemne. Dużym zainteresowaniem cieszyła się wizyta w fabryce wyrobów kosmetycznych Fragonard, gdzie uczestnicy mogli poznać tajniki produkcji francuskich perfum, mydeł i innych produktów, a także zakupić pięknie pachnące souveniry. Nie zabrakło również spaceru po słynnym Ogrodzie Egzotycznym, położonym na samym szczycie skalnego wzgórza. Ogród zachwycił niezwykłą kolekcją sukulentów i kaktusów z różnych stron świata, a przede wszystkim spektakularnym widokiem na morze w kolorze lazuru, turkusu i innych niepowtarzalnych odcieni niebieskiego, który na długo pozostanie w pamięci uczestników.
Na szlaku naszej podróży znalazło się również Księstwo Monako, jedno z najmniejszych państw na świecie, słynące z licznych atrakcji. Spacer po księstwie to okazja do podziwiania luksusowych samochodów i jachtów, pięknej architektury z okresu La Belle Epoque, najdroższych hoteli na świecie, wielu rzeźb i instalacji artystycznych. Można również przejechać lub przejść miejski tor Formuły 1, zaliczany do najtrudniejszych w całym Grand Prix, zobaczyć pałac książęcy, katedrę oraz operę i słynne kasyno w Monte-Carlo. W pobliżu – na placu Place du Casino – mieliśmy okazję napić się macchiato w ekskluzywnej Cafe de Paris Monte-Carlo, której historia sięga 150 lat.
Ostatni dzień w Nicei został dodatkowo wzbogacony o wizytę w Palais Lascaris – barokowym pałacu, położonym w sercu starego miasta. Bogato zdobione wnętrza, monumentalna klatka schodowa oraz kolekcja historycznych instrumentów muzycznych pozwoliły uczestnikom lepiej zrozumieć arystokratyczną przeszłość miasta i jego znaczenie jako ważnego ośrodka kultury. Szczególnie poruszającym momentem była wizyta na cmentarzu żydowskim w Nicei, gdzie uczestnicy oddali hołd René Goscinny’emu, wybitnemu scenarzyście i współtwórcy m.in. „Asteriksa” oraz autorowi serii humorystycznych książek o Mikołajku. Chwila zadumy nad grobem artysty stała się okazją do refleksji nad uniwersalnym charakterem literatury i jej wpływem na kolejne pokolenia czytelników.
Wycieczka studyjna na Lazurowe Wybrzeże była nie tylko okazją do poszerzenia wiedzy zawodowej, ale także źródłem licznych inspiracji do dalszej pracy. Połączenie nowoczesnego bibliotekarstwa z kontaktem ze sztuką i historią tego przepięknego regionu sprawiło, że wyjazd ten będzie długo przez nas wspominany.
Luiza Kawka i Edyta Tomaszek
